Storytelling & Blogs

Eenzaamheid, wat moet je ermee?

Eenzaamheid, wat moet je ermee? 150 150 Maurice

Eenzame jongeren, wie kent ze niet? Ze bestaan en komen steeds meer tevoorschijn. De hashtags #eenzamejongere en #maatjegezocht domineerden de afgelopen dagen de media. App- en facebookgroepen zijn aangemaakt en Nadï is plotseling een bekende Nederlander. Zij en vele andere jongeren komen openlijk voor uit zich bij tijden eenzaam te voelen. Misschien roept de term ondertussen al wat kriebels op. Overal zijn blijkbaar mensen eenzaam. Straks is het nog vreemd als je je niet eenzaam voelt. Ik kan mij voorstellen dat de gevoelens van het willen distantiëren van het thema eenzaamheid beginnen op te komen. Wat speelt er in deze discussie? Komt het door onze cultuur, individualisering versus gemeenschapsbelang. Of ontstaat eenzaamheid door de mate van sociale vaardigheden, gebeuren van life-events, behoefte naar verbinding of het al dan niet vitale netwerk?

Eenzaamheid, wat moet je ermee?

En dan volgt de hamvraag, hoe bereiken we zij die écht eenzaam zijn? De ene vraag roept de volgende vraag op. We hebben niet voldoende aan één hand om de vingers op de zere plekken te leggen. Langzamerhand komen we uit bij een punt dat eenzaamheid erkent wordt als een gevoel van leegte dat iedereen eens voelt of gevoeld heeft. Het missen van verbondenheid, contact en betekenis. We kunnen meer doen, meer luisteren en meer zijn. Wat we ook doen het lijkt niet voldoende. Opnieuw klinkt de vraag: ‘Hoe bereiken we de echte eenzamen?’ Met het oppakken van de vragen beseffen we met een doffe dreun dat we vandaag net als al die andere dagen bezig zijn met het gewone leven vorm te geven. Als mensheid komen we erachter dat normen en waarden van het omzien naar elkaar meer waarde hebben dan het individueel snel vooruit willen gaan. Wil je ver komen, ga dan samen.

Afgelopen week kwamen we met Netwerk Samen voor Goud via de hashtag #eenzamejongere in contact met iemand die durfde uit te spreken dat hij zich eenzaam voelde. Hij sloot aan bij de straattafel en gaat komende maanden zowel praktische klussen uitvoeren als maatje worden van een stadsgenoot. Deze jongen nam de stap door open en eerlijk aan te geven dat hij andere mensen nodig heeft om zijn leven vorm te geven én hij is bereid tijd vrij te maken om Gouwenaren te steunen waar dat nodig is. Sociale eenzaamheid wordt aangepakt doordat hij het aandurfde zich uit te spreken. De drempel voor anderen is helaas vaak te hoog. Laten we in Gouda en waar dan ook open en eerlijk zijn, zodat we ruimte creëren waarin u, jij en ik kwetsbaar kunnen en durven zijn. Samen realiseren we een cultuur waarin signalen van het voelen van eenzaamheid gezonden en opgepakt worden.

Eenzaamheid, wat doe je ermee?

De eenzame straattafel

De eenzame straattafel 150 150 Maurice

Woensdagmiddag staat onze inboedel op straat. Een deel ervan dan. Geheel bewust. Niet verscholen in ons kantoor, maar buiten op de straatstenen plaatsen we een tafel met een prachtig goudgeel kleedje. Koffie en thee staat klaar. Heerlijke koekjes en gezond fruit wachten op bezoekers. Aan tafel, een plek waar het gebeurd.

Mensen schuiven aan.. Gouwenaren en toeristen kijken vreemd op als ze gratis koffie aangeboden wordt. Het enige addertje onder het gras is dat ze even mogen zitten, uitrusten, praten en genieten van gezelschap. Een aantal Goudse jongeren staat ze te woord. Een vrouw schuift aan en vraagt wat de reden is dat we dit doen: ‘Ontmoeting. We houden ervan om anderen te ontmoeten.’

‘Ohja?’ klinkt het geïnteresseerd. Verschillende vragen volgen en nadat we uitgelegd hebben dat we in contact proberen te komen met kwetsbare Gouwenaren die wat extra aandacht kunnen gebruiken, geeft ze aan dat ze wel iemand kent. Een half uur later zit ik op de koffie bij een oude, alleenstaande vrouw. Omringd door een schildpad, kat en honderden planten, voel ik me meer dan welkom. Dit is een moment waar het gebeurd.

We horen vogeltjes fluiten in de tuin, genieten van de insecten die we zien, praten over het klimaat en ik luister naar de wijsheid van 87 jaar levenservaring. Langzaam kom ik met het voorstel of ze het kan waarderen dat er vaker een jongere bij haar op de stoep staat om haar verhaal te horen. Ik zie een vlugge knipper van de oogleden en even weet ik niet of ze me nu wel of niet heeft verstaan. Ze praat verder over wilde planten in stedelijke gebieden, veranderende tuinen, boeken en de huishoudelijke hulp die vandaag niet kwam opdagen.

Een ogenblik later wil ze me graag de 30 meter diepe tuin laten zien. Tien minuten duurt het voordat we de achterzijde hebben bereikt. In haar gebogen houding raakt ze de opgeschoten planten bijna aan. De haag waar ze zich doorheen wurmt, biedt haar enige houvast. Even schiet de gedachte door mijn hoofd dat dit typisch een verhaal is waar een toevallige voorbijganger een oude alleenstaande vrouw weken later vindt.. Vlug verdring ik deze gedachte en focus mij op het verhaal dat mevrouw vertelt. Eenmaal neergestreken op een tuinbank, vraag ik nogmaals of ze eventueel behoefte heeft dat er wel eens vaker iemand langskomt. Zomaar iemand, die een praatje maakt, luistert, vragen stelt, beschikbaar is. Ze kijkt me aan, is even stil en knikt. ‘Ja, dat zou ik best fijn vinden.’

Dit was een moment waar het gebeurde.

Het voelde als een eenzame gebeurtenis. Want hoe komen we in contact met echt eenzame mensen? Een vraag die ik me wekelijks stel. Dit is een moment die ik niet snel vergeet. Doordat we onze tafel op straat hadden gezet, beschikbaar waren, stil blijven zitten waar anderen aan voorbijgaan. Het kan. Met onze mogelijkheden doen we mee, om eenzame en kwetsbare mensen & momenten serieus te nemen, stil te staan en elkaar te ontmoeten.

Dankbaar het leven uitschrijven

Dankbaar het leven uitschrijven 150 150 Maurice

Ruim een jaar had ik haar niet gesproken. Opeens verschijnt een bekend nummer in de display van mijn telefoon. In 2017 sprak ik haar vrijwel iedere week. Soms kort, meestal langer onder het mom van ‘even bijpraten.’ Een krakerige, maar herkenbare stem vraagt:

‘Ken je me nog?’

Nog voordat ik antwoord kon geven, vervolgde ze met een vreemd verzoek. ‘Ik wil me uitschrijven. Ik hoef jullie nieuwsbrief niet meer.’ Een tinteling in mijn lichaam gaf aan dat er iets niet klopte. Ondanks dat ik mevrouw een tijd niet meer had gesproken, dit verwachtte ik niet. Waarom wilde ze ons onregelmatige, maar goede contact verbreken?

‘Ik hoef jullie nieuws niet meer. Ik heb het niet meer nodig.’

Langzaam werd mij duidelijk wat mevrouw mij probeerde te vertellen. ‘Ik probeer alles nog te regelen, ik heb nog maximaal een half jaar.’ Even was het stil. ‘En ik wil jullie bedanken voor het geweldige werk dat jullie doen en gedaan hebben voor mij en zoveel anderen. Ik ben dankbaar voor alle mensen die via jullie bij mij over de vloer zijn geweest.’

Overdonderd door het bericht dat ze mij via de telefoon doorgaf, wist ik niet wat ik moest doen. Iets zeggen? Vragen? Luisteren? In het ontroerende en tere gesprek dat we daarna hadden, ging het over genieten, leven, dood, vrede, dankbaarheid. Met grote dank voor alles wat mensen voor en met haar hebben gedaan, wordt ze als vanzelf dit aardse leven uitgeschreven.

‘Ken je me nog?’

Ja, ik ken je nog. En in alle eerlijkheid: Ik zal je ook niet snel meer vergeten. Je hebt mij in een paar minuten geleerd om dankbaar te zijn voor het leven, dankbaar te zijn voor de mensen om je heen en alles wat je nog meer ontvangt. Je hebt ons als team van Netwerk Samen voor Goud enorm bemoedigd om door te gaan met de strijd tegen eenzaamheid. Wij gaan door, met leren, verbinden en kennen.

‘Kennen we elkaar nog?’

Geschreven door: Maurice de Korne